Hizmet
Plankote haritası: kot, eğim ve inşaat öncesi arazi ölçümü
Plankote, boş bir arsayı veya şantiyeyi yalnızca sınır çizgisiyle değil, yüksekliğiyle birlikte okumaktır. Tasarım, tesviye ve hafriyat kararı bu ölçünün üstüne kurulur.
Plankote nedir?
Plankote, arazinin seçilen bir koordinat sistemindeki yatay konumunu ve yüksekliğini birlikte kaydeden topoğrafik çalışmadır. Çıktıda kot noktaları, eşyükselti eğrileri, eğimin yönü ve işi etkileyen doğal ile yapay detaylar bulunur. Mimari uygulama projesi, saha tesviyesi, istinat, yol bağlantısı ve kazı planı bu veriyi kullanır.
Halk arasında “arazinin kotunu çıkarmak” diye anlatılan işin teknik adı çoğu zaman plankotedir. Amaç, mevcut zemini tasarımın anlayacağı bir yüzeye çevirmektir. Her paftada aynı sembol seti yoktur; istenen ölçek, eşyükselti aralığı ve detay seviyesi işin cinsine göre yazılır.
Hangi amaçlarla hazırlanır?
- Yapı oturumu ve zemin kat kotunun mevcut araziye göre kurulması
- Bahçe, otopark ve tesviye tasarımı
- Kazı, dolgu ve kübaj hesabına altlık olması
- Yol, kaldırım ve altyapı bağlantısının eğimle kontrolü
- Şantiye sırasında ara kotun ilk yüzeye göre izlenmesi
İmar planı notu, aplikasyon veya cins değişikliği gibi idari işlemler ayrı işlerdir. Plankote onların yerine geçmez. İdare onaylı halihazır istiyorsa o kapsam ayrıca konuşulur.
İnşaat öncesinde neden gerekir?
Proje, zemini düz kabul ederek başlarsa şantiyede kot şaşar. Giriş kapısı yola oturmaz, otopark eğimi birikir, temel kazısı beklenenden derinleşir veya tersine dolgu şişer. Plankote bu sürprizi çizim aşamasına çeker. Özellikle eğimli parselde, komşu yapıların arasında ve yol kırmızı kotunun belirli olduğu yerlerde ölçü, mimari eskizin ilk verisidir.
Ölçü, inşaatın her riskini kaldırmaz. Zemin etüdü, jeoloji ve statik proje ayrı uzmanlık ister. Plankote zeminin geometrisini verir; zeminin taşıma gücünü vermez.
Doğal ve yapay detaylar
Doğal detay; şev, dere yatağı, kayalık, belirgin çukur ve bitki örtüsünün ölçüyü engelleyen sınırıdır. Yapay detay; mevcut yapı, bahçe duvarı, istinat, direk, menhol, yol kenarı, çit ve şantiye platformudur. Hangilerinin ölçüleceği, projenin neyi değiştireceğine bağlıdır. Boş bir tarlada seyrek bir nokta ağı yetebilir. Bitişik nizamda duvar dipleri ve komşu giriş kotları ayrıca okunur.
Kot bilgisinin projedeki yeri
Kot, bir noktanın seçilen yüksekliğe göre düşey uzaklığıdır. Proje kotu (kırmızı kot) tasarlanan yüzeyi, siyah kot ise ölçülen mevcut zemini anlatır. İkisi arasındaki fark kazı veya dolgudur. Referans, ülke ağına bağlı bir kot olabileceği gibi işverenin verdiği röper de olabilir. Hangi sistemin kullanılacağı ölçüye çıkmadan yazılır. Aksi halde mimarın kotu ile sahanın kotu aynı sayı gibi görünüp farklı düzleme oturur.
Eşyükselti eğrileri ve eğim
Eşyükselti eğrisi, aynı yükseklikteki noktaları birleştirir. Eğriler sıklaşıyorsa arazi dikleşir, açılıyorsa yayvanlaşır. Aralık, arazinin hareketine ve pafta ölçeğine göre seçilir; her işte 0,50 m veya 1 m olmak zorunda değildir. Eğim, iki nokta arasındaki yükseklik farkının yatay mesafeye bölünmesiyle okunur. İstinat, rampa ve yüzey drenajı bu okumaya bakar.
Eğri, ölçülmemiş bir yeri kendiliğinden doğrulamaz. Nokta seyrekse eğri yumuşak görünür ama şev dibini kaçırabilir. Bu yüzden kırık hatlar, şev üstü ve şev dibi ayrıca okunur.
Halihazır harita ile plankote
Aramalar sık sık yan yana gelir. Kullanım niyeti farklıdır. Ayrıntılı halihazır sayfası: halihazır harita.
| Konu | Plankote | Halihazır harita |
|---|---|---|
| Asıl soru | Zemin nasıl yükseliyor, nerede kazılacak? | Bugün arazide ne var ve idare hangi altlığı istiyor? |
| Vurgu | Kot noktası, eşyükselti, eğim, tesviye | Yapı, yol, sınır ilişkisi, mevcut tesisler |
| Tipik kullanıcı | Mimar, inşaat mühendisi, şantiye | Belediye, yapı ruhsatı ve imar süreci, projelendirme |
| Onay | İşverenin proje ihtiyacına göre teslim edilir | İdare kendi şartnamesini ve onay adımını isteyebilir |
| Birbirinin yerine geçmesi | Onaylı halihazır talebini otomatik karşılamaz | Ayrıntılı hafriyat modeli istenmişse tek başına yetmeyebilir |
Plankote ve kübaj ilişkisi
Kübaj, iki yüzey arasındaki hacimdir. Mevcut yüzey plankote ile kurulur. İkinci yüzey proje kotu, yol kırmızısı veya şantiye platformudur. Hacim, üçgen model, enkesit veya işverenin kabul ettiği başka bir yöntemle hesaplanabilir. Yöntem baştan yazılmazsa iki ofisin metrajı aynı arazi için ayrışır.
Sıkışma, kabarma ve taşıma katsayısı geometrinin değil, zemin ve sözleşme tarifinin konusudur. Plankote bu katsayıları üretmez.
Sahada veri nasıl toplanır?
Önce kapsam netleşir: sınır, istenen detay, koordinat sistemi ve teslim dosyası. Sonra arazide kontrol kurulur veya mevcut bir ağa bağlanılır. Noktalar, araziyi temsil edecek sıklıkta okunur. Ölçü ekibi ofise dönünce kaba hata, bağlama ve eksik detay kontrol edilir. Çizim bu kontrolden sonra yapılır.
Ağaç altı, çatı saçağı, hareketli şantiye ve taze dolgu, aynı gün içinde bile yüzeyi değiştirir. Teslim, ölçü günündeki zemini anlatır.
Hangi yöntem hangi arazide düşünülür?
Aşağıdaki liste envanter ilanı değildir. Her işte bu cihazların tamamı kullanılmaz. Seçim, görüş, detay ve şartnameye göre yapılır.
GNSS
Açık gökyüzünde kontrol noktası ve geniş yüzey için uygundur. Yüksek yapı, saçak ve sık örtü uydu görüşünü bozar. GNSS ve total station karşılaştırması.
Total station
Köşe, duvar dibi, kısa şev ve şehir içi detayda güçlüdür. Nokta tek tek okunduğu için çok geniş boş arazide süre uzayabilir.
Nivo
Kısa mesafede yükseklik taşımak ve röper kontrolü için kullanılır. Yatay haritayı tek başına üretmez; kot işinin bir parçasıdır.
Drone
Görüşü açık, geniş ve bitki örtüsü seyrek arazide fotogrametrik model düşünülebilir. Yer kontrolü, uçuş izni ve gölge ayrıca değerlendirilir. Drone ile haritalama.
LiDAR
Sık örtü veya çok yoğun nokta gereken işlerde gündeme gelir. Her plankotenin varsayılan yöntemi değildir. LiDAR sayfası.
Ofiste işleme ve çizim
Ham noktalar temizlenir, bağlama kontrol edilir ve yüzey kurulur. Eşyükselti bu yüzeyden veya doğrudan kırık hatlardan üretilir. Çizim yaygın olarak CAD ortamında hazırlanır. Netcad, Civil 3D veya başka bir yazılım, teslim formatına göre seçilir; bu sayfa belirli bir lisans stoğu ilan etmez.
Çizimde kuzey, ölçek, eşyükselti aralığı, koordinat sistemi ve ölçü tarihi yazılır. Bunlar olmayan bir pafta, sonraki ofiste yeniden yorumlanamaz.
Teslim edilebilecek dosyalar
İşin tarifine göre şunlar istenebilir: nokta listesi, CAD çizimi, PDF pafta, sayısal yüzey. Hepsini her teslimde zorunlu saymayın. Liste teklifte kapanır. Ham drone fotoğrafı veya lazer dosyası, ancak bu kapsam satın alındıysa verilir.
Sizden istenecek bilgiler
- İl, ilçe ve mümkünse ada parsel veya konum bağlantısı
- Yaklaşık alan ve arazinin boş, yapılı ya da şantiye olduğu
- İşin amacı: tasarım, hafriyat, tesviye veya mevcut durum
- Varsa mimari altlık, yol kotu ve istenen koordinat sistemi
- Sahaya giriş izni ve yerinde ulaşılacak kişi
Teklif nasıl ilerler?
Kısa bir görüşmede amaç ve yer netleşir. Eksik bilgi varsa ölçü günü bekletilir; tahminle fiyat uydurulmaz. Saha görülmeden kesin gün sözü verilmez. Ankara odaklı plankote aramaları için ayrı sayfa: Ankara plankote.
Sık sorulan sorular
Plankote nedir?
Plankote, arazinin belirli bir andaki yüksekliklerini, eğimini ve proje için gerekli doğal ile yapay detaylarını ölçerek eşyükselti eğrileri ve kot noktalarıyla gösteren mühendislik haritasıdır. İnşaat tasarımı, tesviye ve hafriyat hesabı için kullanılır.
Plankote haritası ile halihazır harita aynı şey midir?
Hayır. İkisi de mevcut araziyi anlatır; ancak halihazır harita çoğunlukla idarelerin istediği, yapı, yol ve mevcut durumu belgeleyen altlıktır. Plankote ise kot, eğim ve toprak işi kararına odaklanır. Birinin onaylı halihazır yerine geçeceği varsayılmaz.
Her plankote drone ile mi yapılır?
Hayır. Açık ve görüşü engellenmeyen arazide fotogrametrik uçuş uygun olabilir. Dar sokak, sık ağaç, yüksek yapı veya yalnızca birkaç köşe noktası gereken işlerde yersel ölçü daha doğru tercihtir. Yöntem, saha görüldükten sonra seçilir.
Ölçü hassasiyeti önceden sabit bir milimetre olarak verilebilir mi?
Verilemez. Yatay ve düşey doğruluk; seçilen yöntem, kontrol ağı, uydu görüşü, hedef mesafesi ve işverenin şartnamesine göre değişir. Teklifte yöntem ve beklenen kullanım anlatılır, her arazi için aynı tolerans vaat edilmez.
Plankote ile kübaj hesabı birlikte mi istenir?
Kazı ve dolgu hacmi isteniyorsa plankote, mevcut yüzeyi kurar. Hacim ayrıca proje kotu veya tasarım yüzeyiyle karşılaştırılarak hesaplanır. Yalnızca plankote teslimi, otomatik olarak metraj teslimi değildir.
Ankara dışında plankote yapılır mı?
Öncelikli değerlendirme alanı Ankara'dır. Diğer illerde yerleşik ofis ilan edilmemiştir. Talep, saha mesafesi ve takvim proje bazında konuşulur; her ilde hizmet verildiği bu sitede iddia edilmez.
Plankote için teklif isteyin
Ada parsel, yaklaşık alan ve işin amacını WhatsApp'tan iletin. Arama için +90 532 392 38 25 numarası yeterlidir.